Genel

Baba Salim Öğütçen Kimdir?Baba Salim Öğütçen Biyografisi

10 Mayıs 2020

Asıl adı Mehmet Salim olan Baba Salim, halk ozanıdır. Doğum tarihi 15 Mart 1887 olarak kayıtlara geçmiş olsa da bazı bilgi kaynaklarında 1888 olarak anılmaktadır. Doğum yeri Tabakhane, Tranzon’dur. Doğduğu bölgede ‘’Baba’’ ve ‘’Âşık’’ olarak da anılmıştır. 1934’teki Soyadı Kanunu ile Öğütçen soyadını almıştır.

Doğduğu mahallede bulunan okulda Kur’an dersleri almıştır. Bu dersleri başarıyla verince tecvit ve ilmihal derslerine geçmiş, bunları da başarıyla tamamlamıştır. Dayısı Osman Efendi’den de hattatlık öğrenmiştir.

Baba Salim’in, küçük yaşlardan itibaren kafiyeli söz söyleme sanatına merakı vardı. Aruz ölçüsünün bazı kalıplarını denemiş olsa da hece ölçüsüyle yoluna devam etmiştir. Saz çalmakta ve söylemekte ustaydı. Gazel, destan, mani tarzında şiirler yazardı. Şiirlerinde kalbî duygularının yanı sıra toplumun o zamanki siyasî olaylarına da yer vermiştir. 1923 yılında Cumhuriyet’in ilanı, 1938 yılında Atatürk’ün vefatı, 1939 yılında Hatay’ın Anavatan’a katılması gibi olayları şiirlerinde işlemiştir. Şiirleri genelde mizahî ölçüde olsa da hicivden esinlenerek eleştirmeler de yapmıştır. Mizahî şiirlerini Trabzon’un yerel gazetelerinde yayınlamıştır.

Küçük yaşından itibaren kendisinin geçimini sağlamış ve ailesinin geçimine katkıda bulunmuştur. Çeşitli işlerde çalışmıştır. Tatlıcılık, aktarcılık, mumculuk, fişekçilik, seyyar satıcılık, günümüzdeki adıyla satış danışmanlığı, fırıncılık gibi uzun süreli olmayan işler yapmıştır. Ayrıca temizlik işleri memurluğu ve mezarlık memurluğu da yapmıştır.

Hayatının uzun zamanını Trabzon’da geçirmiş olan Baba Salim, ömründe defalarca şehir değiştirmiş, adeta göçebe yaşamı benimsemiştir. 1950 yılında Eskişehir’e göç etmiştir, en sonunda 1954 yılında İstanbul’a göç etmiştir. Bu şehirde 18 Aralık 1954-7 Ekim 1955 tarihleri arasında Demokrat Baba isimli, Demokrat Parti’yi destekleyen bir gazete çıkarmıştır. Son şiirlerini bu gazetede yazmıştır.

29 Aralık 1956’da İstanbul’da vefat etmiştir. Cenazesi, İstanbul Beyoğlu’ndaki Kulaksız Mezarlığına defnedilmiştir.

Baba Salim, birçok lisans ve lisansüstü araştırmaya konu olmuştur. Hakkında birçok makale yazılmış ve kitaplar çıkarılmıştır.

Baba Salim Hakkında Kitaplar ve Araştırmalar:                                  

Baba Salim, Nesip Yağmurdereli (1946)

Baba Salim Divanı, Elif Şebnem Kobya (2008, KTÜ)

Baba Salim’in Demokrat Baba isimli gazetesinde yayınlanan şiirinden bir kıta:

‘’Dünyada hiçbir şey değildir çetin
En kötü zamanda olmalı metin
Mani tanımaz azmin savletin
Sözlerin elbette hikmettir BABA’’

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir